{"id":21732,"date":"2024-09-08T16:07:25","date_gmt":"2024-09-08T15:07:25","guid":{"rendered":"https:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/?p=21732"},"modified":"2024-09-08T20:40:58","modified_gmt":"2024-09-08T19:40:58","slug":"bialoleckie-dozynki-2024","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/?p=21732","title":{"rendered":"Bia\u0142o\u0142\u0119ckie do\u017cynki 2024"},"content":{"rendered":"

Zgodnie z tradycj\u0105, 8 wrze\u015bnia w ko\u015bciele Narodzenia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny w P\u0142udach przy ul. Klasyk\u00f3w 21\/23 obchodzili\u015bmy coroczne \u015bwi\u0119to plon\u00f3w.<\/strong><\/p>\n

Bia\u0142o\u0142\u0119ka jest jedyn\u0105 dzielnic\u0105 Warszawy, gdzie odbywaj\u0105 si\u0119 do\u017cynki. Wynika to z jej rolniczej przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\n

8 wrze\u015bnia Ko\u015bci\u00f3\u0142 obchodzi \u015bwi\u0119to Narodzenia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny, w polskiej kulturze ludowej, \u015bwi\u0119to Matki Boskiej Siewnej. Wed\u0142ug dawnego zwyczaju, ziarno do siewu, b\u0142ogos\u0142awi\u0142a Bo\u017ca Rodzicielka. W \u015bwi\u0119to Matki Boskiej Siewnej urz\u0105dzano cz\u0119sto do\u017cynki, podczas kt\u00f3rych dzi\u0119kowano rolnikom za ich ca\u0142oroczn\u0105 prac\u0119.<\/p>\n

Tradycyjnie wie\u0144ce i kosze do\u017cynkowe wykonane z tegorocznych zb\u00f3\u017c i dar\u00f3w p\u00f3l z\u0142o\u017cyli przedstawiciele Zarz\u0105du i Rady Dzielnicy Bia\u0142o\u0142\u0119ka m. st. Warszawy, przedstawiciele Klubu Radnych Razem dla Bia\u0142o\u0142\u0119ki i Stowarzyszenia Razem dla Bia\u0142o\u0142\u0119ki. Kosze do\u017cynkowe z\u0142o\u017cyli r\u00f3wnie\u017c Mieszka\u0144cy.<\/p>\n

\nMa\u0142gorzata Jaszczo\u0142t, kustoszka w Pa\u0144stwowym Muzeum Etnograficznym w Warszawie, o do\u017cynkowych zwyczajach pisze nast\u0119puj\u0105co:<\/strong><\/p>\n

Jak pisze Zygmunt Gloger z swoim dziele \u201eRok polski w \u017cyciu, tradycji i pie\u015bni\u201d \u2013 \u201eKiedy\u017c si\u0119 rolnik ma weseli\u0107 i Bogu pok\u0142oni\u0107 i ziemi b\u0142ogos\u0142awi\u0107 i ludziom za pomoc podzi\u0119kowa\u0107, je\u017celi nie wtedy, gdy pod dach sw\u00f3j zgromadzi owoce pracy mozolnej i zabieg\u00f3w ca\u0142orocznych?\u201d.<\/p>\n

Ten wyj\u0105tkowy w kalendarzu rolnika czas, kiedy zosta\u0142y zebrane ro\u015blinne p\u0142ody oraz plony zb\u00f3\u017c (\u017cyta, pszenicy, j\u0119czmienia, owsa) \u2013 najwa\u017cniejszych upraw na wsi, bo zapewniaj\u0105cych codzienny chleb i produkty na posi\u0142ki do kolejnych zbior\u00f3w \u2013 wymaga\u0142 odpowiedniej oprawy: dobrego ko\u0144ca, czyli podzi\u0119kowania za zbiory i dobrego pocz\u0105tku, kt\u00f3ry by\u0142 zaklinaniem si\u0142 natury i upraszaniem Boga o obfito\u015b\u0107 w nadchodz\u0105cym roku.<\/p>\n

Do\u017cynki<\/strong> s\u0105 zwi\u0105zane z gospodark\u0105 folwarczn\u0105 \u2013 wg \u017ar\u00f3de\u0142 si\u0119gaj\u0105 XVI wieku. Jako takie by\u0142y organizowane przez dziedzic\u00f3w, by podzi\u0119kowa\u0107 \u017ce\u0144com za ich prac\u0119 w polu przy \u017cniwach: urz\u0105dzaj\u0105c uczt\u0119 i zabaw\u0119 przy muzyce na dechach. Dla mieszka\u0144c\u00f3w wsi, pojmuj\u0105cych rzeczywisto\u015b\u0107 w spos\u00f3b mityczny (chocia\u017c i nam dzisiaj, nie jest ca\u0142kiem obce takie my\u015blenie), wa\u017cny by\u0142 tak\u017ce moment pozostawiania ostatniej k\u0119pki zbo\u017ca, zwanej przepi\u00f3rk\u0105, koz\u0105, p\u0119pkiem, wi\u0105zank\u0105, przyozdabianej w kwiaty i wst\u0105\u017cki, kt\u00f3ra mia\u0142a jak wierzono znaczenie magiczne i m\u00f3g\u0142 j\u0105 \u015bci\u0105\u0107 wy\u0142\u0105cznie najlepszy ko\u015bnik lub gospodarz i wr\u0119czy\u0107 gospodarzowi, kt\u00f3ry rewan\u017cowa\u0142 si\u0119 tzw. p\u0119pkowym, czyli pocz\u0119stunkiem. Na Podlasiu i Kurpiach ci\u0105gni\u0119to wok\u00f3\u0142 przepi\u00f3rki po \u015bciernisku kolejno wszystkie dziewczyny-\u017cniwaczki, co nazywano \u201eoborywaniem przepi\u00f3rki\u201d. Ostatnie k\u0142osy by\u0142y tak\u017ce wplatane obowi\u0105zkowo w wieniec do\u017cynkowy, kt\u00f3ry wyplata\u0142y \u017cniwiarki, pod kierunkiem przodownic \u2013 chodzi\u0142o o po\u0142\u0105czenie \u201eko\u0144ca z pocz\u0105tkiem\u201d, co mia\u0142o zapewni\u0107 pomy\u015bln\u0105 wegetacj\u0119 w nowym roku (ziarno z niego dodawano do pierwszego siewu).<\/p>\n

Najcz\u0119\u015bciej kszta\u0142t wie\u0144ca<\/strong> \u2013 najwa\u017cniejszego atrybutu do\u017cynek, nawi\u0105zywa\u0142 do regali\u00f3w kr\u00f3lewskich, a zw\u0142aszcza korony, splecionych z czterech zwi\u0105zanych w g\u00f3rze pa\u0142\u0105k\u00f3w, lub s\u0142omianych warkoczy. Dekorowano go orzechami, jab\u0142kami i jarz\u0119bin\u0105 lub niekiedy \u017cywym ptakiem: kogutem, kaczk\u0105, kurcz\u0119tami. Zgodnie ze zwyczajem jeden wieniec lub kilka wie\u0144c\u00f3w nios\u0142y dziewczyny-przodownice, a zarazem dziewice. Zanim uformowany ze wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w wsi roz\u015bpiewany korow\u00f3d (znane s\u0105 bardzo liczne pie\u015bni do\u017cynkowe) dotar\u0142 do dworu, najpierw udawa\u0142 si\u0119 do ko\u015bcio\u0142a, aby wieniec po\u015bwi\u0119ci\u0107 \u2013 co dodatkowo nadawa\u0142o mu mocy.<\/p>\n

Do\u017cynki by\u0142y organizowane tak\u017ce przez bogatszych gospodarzy lub szlacht\u0119. W okresie mi\u0119dzywojennym zacz\u0119to organizowa\u0107 do\u017cynki parafialne, gminne i powiatowe. Po II wojnie \u015bwiatowej przybra\u0142y one tak\u017ce charakter ideologiczny, zwi\u0105zany z w\u0142adz\u0105 ludow\u0105. Organizowano je i w wymiarze lokalnym, gminnym i jako wydarzenie og\u00f3lnopa\u0144stwowe. Mimo tego, i\u017c nie wszystkie elementy dawnego \u015bwi\u0119towania wyst\u0119puj\u0105 dzisiaj \u2013 do\u017cynki s\u0105 niezwykle popularnym \u015bwi\u0119tem (gminnym lub powiatowym), b\u0119d\u0105cym okazj\u0105 do spotkania dla lokalnych spo\u0142eczno\u015bci: organizowane przez w\u0142odarzy dla mieszka\u0144c\u00f3w \u2013 na terenach rolniczych. Od kilkudziesi\u0119ciu ju\u017c lat wa\u017cna jest konkursowa rywalizacja \u2013 najcz\u0119\u015bciej k\u00f3\u0142 gospody\u0144 wiejskich \u2013 na naj\u0142adniejszy, najbardziej tradycyjny lub najciekawszy wieniec, z obowi\u0105zkow\u0105 dzi\u0119kczynn\u0105 msz\u0105 \u015bwi\u0119t\u0105, zapewniaj\u0105cym liczne atrakcje festynem i zako\u0144czone \u2013 jak przysta\u0142o na do\u017cynki \u2013 wsp\u00f3ln\u0105 zabaw\u0105.<\/p>\n

Najciekawsze wie\u0144ce do\u017cynkowe trafiaj\u0105 te\u017c do muze\u00f3w, reprezentuj\u0105c pomys\u0142owo\u015b\u0107 w ich przygotowaniu. Zdarzaj\u0105 si\u0119 niezwykle nowatorskie i rozbudowane plastycznie formy z wykorzystaniem r\u00f3\u017cnorodnych materia\u0142\u00f3w lub \u201ekomentuj\u0105ce\u201d aktualne wydarzenia z ostatniego roku, b\u0119d\u0105ce przejawem innowacji i pomys\u0142owo\u015bci ich tw\u00f3rczy\u0144. Sztuka wie\u0144c\u00f3w sta\u0142a si\u0119 w ostatnich latach niezwykle p\u0142odna tw\u00f3rczo. Warto je z pewno\u015bci\u0105 dokumentowa\u0107, cho\u0107by na fotografiach, by zosta\u0142 \u015blad tej nietrwa\u0142ej dziedziny plastyki obrz\u0119dowej.\"\" \"\"<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zgodnie z tradycj\u0105, 8 wrze\u015bnia w ko\u015bciele Narodzenia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny w P\u0142udach przy ul. Klasyk\u00f3w 21\/23 obchodzili\u015bmy coroczne \u015bwi\u0119to plon\u00f3w. Bia\u0142o\u0142\u0119ka jest jedyn\u0105 dzielnic\u0105 Warszawy, gdzie odbywaj\u0105 si\u0119 do\u017cynki. Wynika to z jej rolniczej przesz\u0142o\u015bci. 8 wrze\u015bnia Ko\u015bci\u00f3\u0142 obchodzi \u015bwi\u0119to Narodzenia Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny, w polskiej kulturze ludowej, \u015bwi\u0119to Matki Boskiej Siewnej. Wed\u0142ug dawnego […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":21734,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[69,26,24,25],"tags":[175,176,180,178,179,177],"class_list":["post-21732","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-klub-radnych","category-oswiata","category-samorzad","tag-dozynki","tag-dozynki-bialoleka","tag-dozynki-warszawa","tag-kosz-dozynkowy","tag-kosz-dozynkowy-2","tag-wieniec-dozynkowy"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21732","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21732"}],"version-history":[{"count":3,"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21732\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21737,"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21732\/revisions\/21737"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21734"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21732"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21732"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/razemdlabialoleki.waw.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21732"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}